Streefbeeld Plus: de concrete uitwerking van het streefbeeld
Het Buijtenland van Rhoon is een uniek gebied: een prachtig cultuurhistorisch polderlandschap en een oase van rustvlak bij de stad Rotterdam. Het is er nu al mooi maar het wordt de komende jaren nog veel aantrekkelijker: voor natuur, voor bezoekers én voor ondernemers. De plannen staan beschreven in het Streefbeeld. De bijbel van de gebiedscoöperatie. De concrete uitwerking van de plannen noemen we ‘Streefbeeld Plus’. Over de uitwerking van Streefbeeld Plus en het inrichtingsplan van de polder lees je alles op deze pagina.
Nergens in Nederland is ervaring met het verweven van natuur, landbouw en recreatie op dit schaalniveau en met deze intensiteit.
Het Streefbeeld
Het Streefbeeld dat in 2018 is vastgesteld schetst een “stip aan de horizon”. Er staat beschreven welke doelende komende jaren gerealiseerd worden op het gebied van natuur, landbouw en recreatie. Het bevat heldere en meetbare doelen, maar de weg daarnaartoe staat nog niet vast. Nergens in Nederland is ervaring met het verweven van natuur, landbouw en recreatie op dit schaalniveau en met deze intensiteit. De gebiedscoöperatie heeft de afgelopen jaren experimenten en onderzoek gedaan in het Buijtenland van Rhoon en zal ook de komende jaren nog veel kennis vergaren over ‘natuurinclusieve landbouw’. Het Streefbeeld is opgesteld door het Louis Bolk Instituut en de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap met inbreng van natuurorganisaties, boeren, recreatiedeskundigen en lokale betrokkenen.
Streefbeeld Plus
Het woord zegt het al: het Streefbeeld is een streven en nog niet concreet genoeg. De concretisering van het Streefbeeld is uitgewerkt in het Streefbeeld Plus. Het resultaat: een kaart met de aangewezen plekken voor bijvoorbeeld hoogstamboomgaarden, wintervoedselakkers, wandel- en ruiterpaden en leuke belevingsplekken voor recreanten. Hierbij zijn adviezen vanuit landbouw, natuur, recreatie en cultuurhistorie meegenomen.
Totstandkoming Streefbeeld Plus
Op basis van de blauwdruk in het Streefbeeld, de beschreven maatregelen en verschillende zones is het Streefbeeld Plus opgesteld. Dit is gedaan met behulp van verschillende partijen. Bijvoorbeeld deskundigen van het Louis Bolk Instituut en de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap, met inbreng van de andere partijen in het consortium die de gebiedscoöperatie adviseren, zoals Sovon, WUR en Natuurbalans. De medewerkers van de gebiedscoöperatie hebben bijgedragen en ook is het Streefbeeld Plus door middel van informatieavonden voor lokale betrokkenen en bewoners in samenspraak met hen verder ontwikkeld. Tenslotte is het Streefbeeld Plus ook ontwikkeld in samenwerking met de stakeholders in het gebied zoals Provincie Zuid-Holland, Waterschap Hollandse Delta, Gemeente Albrandswaard, Leidingenstraat Nederland en andere leden van de coöperatie.
Balans tussen natuur, recreatie en landbouw
De balans vinden tussen natuur, recreatie en landbouw was erg belangrijk bij het maken van het Streefbeeld Plus. Vooral de balans tussen de recreatieve beleving en de doelstellingen op het gebied van natuur was soms een uitdaging. Er is daarom gekozen om in te zetten op een bepaald type recreanten zoals de rustzoeker en de inzichtzoeker, die waarde hechten aan natuur en stilte. Daarnaast zijn er verschillende zones aangebracht. Sommige plekken zijn geschikt voor wat drukkere recreatie zoals horeca en andere plekken voor rustige wandelingen, of plekken zijn zelfs helemaal afgesloten in het broedseizoen. Zo is er een goede balans gekomen tussen recreatie en natuur.
Inrichting van het gebied
Het Streefbeeld Plus geeft vorm aan de gewenste inrichting van het gebied, op basis van het principe 'lerend beheren’, oftewel uitvoeren, leren en aanpassen op het zelfde moment. Het is een document dat steeds in ontwikkeling blijft. Op basis van dit doorontwikkelde Streefbeeld Plus is het Definitief Ontwerp Inrichtingsplan ingetekend. In het Definitief Ontwerp Inrichtingsplan zijn de maatregelen uit het Streefbeeld Plus technisch ingetekend en in verder detail uitgewerkt.
Lerend beheren
Het Streefbeeld Plus is dus een doorontwikkeling van het Streefbeeld. Toen het Streefbeeld werd opgesteld, waren de plannen nog niet uitgevoerd. Gaandeweg ontdekten we dat sommige dingen anders waren dan eerder gedacht. Daarnaast stonden in het Streefbeeld nog niet alle plannen ingetekend. Daarom geeft het Streefbeeld Plus op sommige plekken een ander beeld dan het Streefbeeld. Zo zijn er natuurmaatregelen toegevoegd en aangepast op basis van lerend beheren, en recreatieve routes optimaal ingetekend, mede op basis van de gesprekken met de stakeholders. Een mooi voorbeeld hiervan zijn de watergangen van de natuurvriendelijke oevers. In het streefbeeld in 2018 waren heel brede oostwestwatergangen getekend in de Zegenpolder. Dat was een belangrijke manier om de natuurdoelen te halen. Uit ervaring bleek echter dat de bewerkingsrichting van de landbouw noord-zuid was. Als de landbouwmachines aankwamen bij de watergang, moesten ze dus draaien, wat zorgde voor verstoring voor de natuur. In het Streefbeeld Plus zijn er daarom veel meer oevers in noord-zuidrichting gemaakt.
Belevingsplekken
Onderdeel van het inrichtingsplan zijn de belevingsplekken. Dat zijn leuke recreatieve plekken voor bezoekers van het gebied. Denk aan een vogelkijkhut, gezellige picknickbanken of een uitkijkpunt. Tijdens de Polderdag in 2023 werd de eerste belevingsplek bij het Driepolderpunt opgeleverd. Een mooi doorkijkje naar de toekomst.
Wandelroutes, fietspaden en ruiterpaden
Om bezoekers te kunnen laten genieten van de natuur en het landschap, worden er ook wandelpaden aangelegd. Dit past binnen een groter wandel-, fiets en -ruiternetwerk dat komende jaren wordt aangelegd.
Rondje Kort en Krachtig
Een veelgehoorde vraag vanuit bewoners en bezoekers is of het Buijtenland van Rhoon ook toegankelijk is voor rolstoelen en kinderwagens. Op dit moment zijn nog veel natuurgebieden in Zuid-Holland slecht toegankelijk. Terwijl voor iedereen dus ook voor mensen in een rolstoel en ouders met jonge kinderen rust en natuur heel belangrijk zijn.
De gebiedscoöperatie heeft daarom bij de toegangspoorten het rondje ‘Kort en Krachtig’ bedacht, in het kader van de ontwikkeling van het inrichtingsplan. Deze korte wandelroutes vanaf een parkeerplaats zijn verhard en daarom goed toegankelijk. Een van deze ‘Kort en Krachtig’-routes wordt nu aangelegd in de polder Buitenland. De bedoeling is dat bezoekers aan het Buijtenland van Rhoon vanuit de nog te ontwikkelen Poort van het Buijtenland de polder in kunnen wandelen en bijvoorbeeld een bezoek brengen aan De Buytenhof, dé plek waar veel families en gezinnen met jonge kinderen komen.
Impressie van het struinpad door landschapsarchitect Peter Verkade
Tijdlijn Streefbeeld Plus
Op woensdag 28 augustus 2024 was er een inloopavond voor bewoners en betrokkenen over het Definitief Ontwerp Inrichtingsplan en het Streefbeeld Plus. Dit was de laatste gelegenheid voor inwoners om vragen te stellen over specifieke locaties. De tekeningen van het Inrichtingsplan en de uitgebreide uitwerkingen van de belevingsobjecten en het meubilair waren voor iedereen ter inzage.
Op 17 september is de Algemene Leden Vergadering (ALV) van gebiedscoöperatie Buijtenland van Rhoon akkoord gegaan met het Definitief Ontwerp Inrichtingsplan (DO IP) onder voorwaarden dat er gekeken zou worden waar tegemoet gekomen kon worden aan specifieke wensen van bewoners. In de ALV van 8 april 2025 zijn de laatste wijzigingen gepresenteerd en is het DO IP vastgesteld.
Hierna is de verdere realisatie van de maatregelen die voortkomen uit het Definitief Ontwerp gestart. De werkzaamheden worden aanbesteed en daarna uitgevoerd in de polders, naast de al lopende werkzaamheden. Voor sommige werkzaamheden zullen vergunningen moeten worden verleend door de gemeente of waterschap. Tegen verlening van deze vergunningen kan bezwaar worden gemaakt. De intentie tot het verlenen van een vergunning wordt bekendgemaakt via de plaatselijke krant 'De Schakel'.
Tussen 2024 -2026 is de uitvoering van de werkzaamheden. De ontwikkelingen worden gecommuniceerd via de website, nieuwsbrief en social media.
Wil je ook geïnformeerd worden over het Streefbeeld Plus? Meld je hier aan voor de nieuwsbrief en vink 'Streefbeeld Plus' aan.
Informatie voor omwonenden
Gedurende het proces zijn er verschillende informatieavonden georganiseerd voor omwonenden. Zij zijn meegenomen in het proces van Streefbeeld Plus naar Definitief Ontwerp en in de inhoudelijke ontwerpen. Ook is gevraagd om mee te denken over de invulling van de zogenaamde belevingsplekken. Zo werd er aangegeven dat er behoefte is aan meer plekken voor kinderen en natuurlijke activiteiten. Deze ideeën zijn meegenomen in de uitwerking van de plekken.
Als de werkzaamheden echt gaan beginnen, zullen bewoners dat opmerken. Daarom zullen direct omwonenden voorafgaand aan grootschalige werkzaamheden worden geïnformeerd.
Ontwikkelingen rondom het Streefbeeld en Streefbeeld Plus worden gecommuniceerd via de website en de aparte ‘Streefbeeld Plus’-nieuwsbrief. Wil je daarvan op de hoogte blijven? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief en vink ‘Streefbeeld Plus’ aan.
Contact
Voor vragen over de ontwikkelingen binnen het Buijtenland van Rhoon is contact op te nemen via info@buijtenland-van-rhoon.nl.
